مسعود سفلایی مطرح کرد:
سینمای هنری به جای دلسوزی، حمایت و اقتصادی پایدار نیاز دارد
سینمای هنری و دغدغهمند به جزئیاتی توجه میکند که ممکن است در هیاهوی روزمره دیده نشوند. به آدمهایی که کمتر درباره آنها شنیدهایم، به تجربههایی که معمولاً در حاشیه میمانند و به احساساتی که بهسادگی نمیتوان آنها را توضیح داد و یا حتی از کنارشان بهسادگی گذشت و همین ارزش خاص سینما را دوچندان میکند. سینمایی برای تامل بیشتر و برای تجربهسازی متفاوت.
مسعود سفلائی، مدیرگروه سینمایی هنر و تجربه ضمن شادباشِ روزِ ملی سینما، در یادداشتی به مناسبت روز ملی سینما به اهمیت و جایگاه سینمای هنری و تجربی پرداخت
متن یادداشت به شرح زیر است:
21 شهریور روز سینما است. به نظر روز سینما فقط مناسبتی برای تبریک گفتن نیست. بلکه فرصتی برای مکثکردن و دوباره فکرکردن به اینکه سینما چه جایگاهی در زندگی ما دارد، است.
سینما از دل تجربههای انسانی شکل میگیرد. از میانِ شادیها، ترسها، تنهاییها، امیدها و پرسشهایی که همه ما، به شکلهای گوناگون، با آنها روبهرو هستیم. فیلمها به ما کمک میکنند زندگی را از چشم دیگری ببینیم و احساس کنیم در تجربه به سر میبریم. همان جادوی تصویر و صدا و داستان .
در این میان سینمای هنری و دغدغهمند به جزئیاتی توجه میکند که ممکن است در هیاهوی روزمره دیده نشوند. به آدمهایی که کمتر درباره آنها شنیدهایم، به تجربههایی که معمولاً در حاشیه میمانند و به احساساتی که بهسادگی نمیتوان آنها را توضیح داد و یا حتی از کنارشان بهسادگی گذشت و همین ارزش خاص سینما را دوچندان میکند. سینمایی برای تامل بیشتر و برای تجربهسازی متفاوت.
در نگاه دیگر، ارزش سینمای هنری همیشه در تعداد سالنها، میزان فروش یا تعداد مخاطبان اولیه آن خلاصه نمیشود. بسیاری از فیلمهای ماندگار، در آغاز راه، با جمعی محدود دیده شدهاند یا حتی در حاشیه بودهاند، اما توانستهاند در ذهن و زندگی مخاطبان خود باقی بمانند و با طی زمان، نگاه آنان را به جهان تغییر دهند. بااینحال، این واقعیت نباید بهانهای برای نادیدهگرفتن اقتصاد سینمای هنری باشد.
سینمای هنری برای ادامه حیات خود در کنار مجامع و جشنوارههای هنری که برای همین منظور پدید آمدهاند، در نوع خود به تولید، اکران، تبلیغ، توزیع و مخاطب نیاز دارد. موردی که به شکلهای مختلف در جهان در حال انجام است.
این سینما میتواند در کنار سینمای تجاری حضور داشته باشد و مخاطب خود را پیدا کند؛ بهشرط آنکه فرصت دیدهشدن و امکان ارتباط با تماشاگر را داشته باشد.
حمایت از این سینما نباید صرفاً از سر دلسوزی یا به شکل کمک مقطعی باشد. زیرا فیلم هنری نیز یک محصول فرهنگی است که برای رسیدن به مخاطب، به برنامهریزی حرفهای، معرفی درست، اکران منظم و مدل اقتصادی پایدار نیاز دارد.
این سینما میتواند در کنار سینمای تجاری حضور داشته باشد و مخاطب خود را پیدا کند؛ بهشرط آنکه فرصت دیدهشدن و امکان ارتباط با تماشاگر را داشته باشد.
در جهان محدود امکان نمایش و اکران آثار سینمایی، رقابت با سینمای تجاری به معنای شبیه شدن به آن نیست. سینمای هنری باید ارزش و توانایی خود را در صداقت، خلاقیت، تجربهگرایی و کیفیت جستوجو کند. مخاطب امروز انتخابهای فراوانی دارد و برای جلبتوجه او، تنها ساختن یک فیلم خوب کافی نیست. لازم است فیلم بهدرستی معرفی شود، با مخاطب گفتوگو کند، امکان نقد و بررسی درباره آن فراهم شود و مسیر دسترسی به آن آسانتر باشد. توسعه سالنها، استفاده خلاقانه از رسانههای جدید، برگزاری نشستها و ارتباط با دانشگاهها، انجمنهای سینمایی و نهادهای فرهنگی، بخشی از همین مسیر است.
گروه سینمایی هنر و تجربه برایآنکه فیلمهایی با زبانها، برگهها و موضوعات متفاوت بتوانند دیده شوند و با مخاطب خود ارتباط برقرار کنند. هنر و دیده شوند و با مخاطب خود ارتباط برقرار کنند، در تلاش بوده است تا میان فیلمساز و تماشاگر، میان یک تجربه شخصی و یک گفتوگوی جمعی، ارتباطی واقعی ایجاد کند. بسیاری از فیلمها زمانی کامل میشوند که در سالن سینما و در کنار تماشاگران دیده شوند؛ زمانی که سکوت، خنده، تأثر و گفتوگو میان فیلم و مخاطب و سازنده اثر شکل میگیرد.
سینمای ایران در طول سالها نشان داده است که میتوان با امکانات محدود، اما با نگاه دقیق و انسانی، فیلمهایی ارزشمند و ماندگار ساخت.
بخش مهمی از اعتبار سینمای ایران به همین توانایی بازمیگردد. پیداکردن معنا در زندگی روزمره، نزدیکشدن به انسانها و روایتکردن جهان از زاویهای ساده اما عمیق. این دستاورد متعلق به یک نسل یا گروه خاص نیست. حاصل تلاش مجموعهای بزرگ از فیلمسازان، بازیگران، نویسندگان، تهیهکنندگان، فیلمبرداران، تدوینگران، صدابرداران، منتقدان، پژوهشگران، خبرنگاران و همه کسانی است که در شکلگیری و تداوم سینمای ایران سهم داشتهاند.
سینما بخشی از حافظه فرهنگی ماست. فیلمها فقط داستانهایی روی پرده نیستند. آنها بخشی از تصویر ما از خودمان، جامعهمان و زمانهای هستند که در آن زندگی میکنیم. سینمای ایران به ما امکان داده است که بخشی از زندگی و فرهنگ خود را ثبت کنیم، با جهان گفتوگو کنیم و روایتهایی را به گوش دیگران برسانیم که شاید در هیچ رسانه دیگری به این شکل و به این گستردگی شنیده نمیشدند.
در کنار تمامی این اهداف و نگاه شیرین، باید توجه داشت که هنرمند بودن در روزگار حاضر، کار سادهای نیست. جهان امروز پر از تصویر، خبر، سرعت و مصرف است و در چنین شرایطی، فرصت دیدن و فکرکردن گاهی از انسان گرفته میشود. هنرمند کسی است که در برابر این بیتفاوتی مقاومت میکند؛ کسی که هنوز میپرسد، دقت میکند، احساس میکند و تلاش دارد چیزی را که از نظر دیگران پنهان مانده، آشکار کند. هنرمند بودن یعنی حفظ حساسیت نسبت به انسان و جهان؛ یعنی باورداشتن به اینکه دیدن دقیق، شنیدن دیگری و روایتکردن صادقانه هنوز اهمیت دارد.
این معنا در روزهایی که ایران با شرایطی دشوار و سایه جنگ و تهاجم بیگانگان و اضطراب اجتماعی و دشواریهای اقتصادی روبهروست، اهمیت بیشتری پیدا میکند. در چنین زمانهایی، سینما نه میتواند و نه باید جای واقعیت را بگیرد. اما میتواند به ما کمک کند واقعیت را بهتر ببینیم و رنج انسانها را فراموش نکنیم.
سینما میتواند فرصتی برای گفتوگو و همدلی ایجاد کند، به تجربههای انسانی مجال شنیدهشدن بدهد و امید را، نه به شکل شعاری، بلکه از خلال زندگی و مقاومت انسانها و مردم این سرزمین زنده نگه دارد.
در روزهای سخت، کنار هم ماندن اهمیت زیادی دارد. سالن سینما، با همه سکوت و تاریکیاش، میتواند جایی برای با هم بودن باشد؛ جایی که انسانها برای مدتی کوتاه از هیاهو فاصله میگیرند، داستانی را با یکدیگر میبینند و شاید پس از پایان فیلم، با نگاه و احساسی تازه به جهان بازگردند. این امکان، یکی از مهمترین ارزشهای سینماست.
روز سینما را به همه سینماگران، هنرمندان، نویسندگان، منتقدان، پژوهشگران، اهالی خبر و رسانه و دستاندرکاران تولید و نمایش فیلم و بهویژه مخاطبانی تبریک میگوییم که با انتخاب و حضور خود، به سینما زندگی میبخشند. هر بار که فیلمی دیده میشود، هر بار که درباره آن گفتوگویی شکل میگیرد و هر بار که تماشاگر تازهای با یک اثر ارتباط برقرار میکند، چراغ سینما روشنتر میماند.
گروه سینمایی هنر و تجربه خود را بخشی از این چرخه میداند؛ چرخهای که در آن، حمایت از فیلمهای متفاوت، تقویت اقتصاد سینمای هنری به هر شکل، گسترش فرهنگ تماشا و ایجاد ارتباط میان فیلمسازان و ایجاد ارتباط میان فیلمساز و مخاطب، یکی از بخشهای ضروری و زنده آن است؛ بخشی که به سینما امکان میدهد تجربه کند، پرسش بسازد و آینده تازهای را تصور کند.
سینما تا زمانی زنده است که انسانی برای روایتکردن، انسانی برای شنیدن و جمعی برای دیدن و اندیشیدن در مورد آن وجود داشته باشد.
روز سینما بر همه سینماگران و دوستداران هنر سینما مبارک باد.